77 ช่อง 77 จังหวัด

นันทบุรีน่าน

      4ส.ค.55น่าน ตักบาตรเทียนหนึ่งเดียวในโลกที่วัดบุญยืน อายุกว่า 215 ปี อำเภอเวียงสา จังหวัดน่าน

      ประเพณีใส่บาตรเทียนแรม 2 ค่ำ เดือน 8 (เดือน 10 เหนือ) ของชาวอำเภอเวียงสา ณ วัดบุญยืน (พระอารามหลวง) อายุกว่า 215 ปี ตำบลกลางเวียง อำเภอเวียงสาชาวอำเภอเวียงสาร่วมกันจัดประเพณีใส่บาตรเทียน เนื่องในฤดูกาลเข้าพรรษา แรม 2 ค่ำ เดือน ประเพณีตักบาตรเทียนได้สืบทอดกันมา เพื่อให้พระสงฆ์ได้นำเทียนที่ประชาชนได้นำมาใส่บาตร ไปบูชาองค์สัมมาสัมพุทธเจ้า และได้จุดศึกษาเล่าเรียนธรรมวินัยในยามค่ำคืน มีเพียงวัดเดียวในจังหวัดน่านที่สืบสานประเพณีนี้อย่างเหนียวแน่น อาจจะมีแห่งเดียวในเมืองไทยหรือในโลก ถึงแม้ว่าสถานการณ์ได้เปลี่ยนไปเข้ายุคสมัยใหม่ มีไฟฟ้าใช้ แต่ชาวบ้านก็มิได้ละทิ้งเสื่อมถอยประเพณีที่สืบทอดมายาวนาน กลับช่วยกันฟื้นฟูสืบทอดให้กับลูกหลานสืบไป ซึ่งต่างกับที่อื่นมีตำนานตักบาตรดอกไม้ แต่การตักบาตรเทียน ของ วัดบุญยืน มิได้มีใครนำออกไปเผยแพร่ประชาสัมพันธ์เหมือนกับจังหวัดอื่นประเพณีนี้ ถือเป็นประเพณีที่มีแห่งเดียวในประเทศไทย ซึ่งอยู่คู่กับชาวอำเภอเวียงสามาเป็นเวลากว่า 215 ปี เป็นประเพณีที่ทั้งฝ่ายสงฆ์และคฤหัสถ์ใส่บาตรร่วมกัน ที่มีปรากฏเฉพาะคฤหัสถ์ใส่บาตรพระอย่างเดียว จึงสมควรอย่างยิ่งที่ชาวอำเภอเวียงสาจึงได้ช่วยกันอนุรักษ์ไว้อย่างเหนียว แน่นตลอดมา และจะต้องอยู่คู่ชาวอำเภอเวียงสาตลอดชั่วกาลนาน

       วันนี้ ที่ วัดบุญยืนตำบลกลางเวียง อำเภอเวียงสา จังหวัดน่าน ชาวอำเภอเวียงสาร่วมกันจัดประเพณีใส่บาตรเทียน เนื่องในฤดูกาลเข้าพรรษา แรม 2 ค่ำ เดือน (เดือน 10 เหนือ) ปีนี้ตรงกับวันที่ 4 ส.ค.55 ของชาวบ้านในเขต อ.เวียงสา และศรัทธาของ วัดบุญยืน พระอารามหลวง ตำบลกลางเวียง อำเภอเวียงสา จังหวัดน่าน มี พระครูจักรธรรมสุนทร อายุ 87 ปี พรรษา 67 เป็นเจ้าอาวาส พระมหาเกรียงไก อหิงสโก เป็นเจ้าคณะอำเภอเวียงสา ถือเป็นประเพณีสำคัญที่คณะสงค์และคณะศรัทธาประชาชนชาวอำเภอเวียงสาได้ ปฏิบัติสืบทอดต่อกันมายาวนานยาวนาน ซึ่งไม่ปรากฏชัดว่าเริ่มต้นขึ้นเมื่อใด สันนิฐานว่าน่าจะเริ่มตั้งแต่ปีพุทธศักรราช 2344 หลังจาก เจ้าฟ้าอัตถวรปัญโญ สร้างวัดบุญยืนได้ 1 ปี เมื่อ พุทธศักราช 2343 ถึงปัจจุบัน 215 ปีแล้ว ในยุคเริ่มต้นเป็นประเพณีที่ทำเฉพาะวัดบุญยืน และในระยะเวลาต่อมาได้ขยายผลไปทั่วทั้งอำเภอทั้งฝ่ายสงฆ์และฝ่ายฆราวาส เนื่องจากวัดบุญยืนเป็นวัดเจ้าคณะอำเภอมาตั้งแต่อดีต หลังจากวันเข้าพรรษา 1 วัน จึงเกิดเป็นประเพณีใส่บาตรเทียนขึ้นในวันแรม 2 ค่ำ เดือน 8 ของทุกปี ในตอนบ่าย เป็นพุทธตำนาน ครั้งพุทธกาล องค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ได้ทรงกำหนดพุทธบัญัติกาลเข้าพรรษาให้ครบไตรมาศ 3 เดือน ของภิกษุสงฆ์ มิให้เดินทางไปพักแรม จาริกออกจากอาวาส คณะภิกษุสงฆ์ก็เริ่มพุทธปฎิบัติตามพระราชบัญญัติดังกล่าวคือแรม 1 ค่ำ เดือน 10 เหนือ (เดือน 8 ใต้) อธิษฐานเข้าจำพรรษาเริ่มแต่กาลครั้งนั้นเป็นต้นมาชาวพุทธบริษัททั้งหลาย ต่างยินดีอนุโมทนาสาธุการปราโมชกิจของสงฆ์ดังกล่าว ในอดีตกาลไม่มีไฟฟ้าแสงสว่างในการปฏิบัติศาสนกิจ พุทธบริษัทจึงพร้อมใจกันนำเทียนและดอกไม้ของหอม โดยมีจุดมุ่งหมายเพื่อให้พระภิกษุสงฆ์ จุดเทียนให้มีแสงสว่าง ได้ปฎิบัติศาสนกิจและศึกษาพระธรรมวินัย โดยถือเอาวันแรม 2 ค่ำ เป็นวันประกอบพิธีนับตั้งแต่บัดนั้นเป็นต้นมา การใส่บาตรเทียนจึงเป็นธรรมเนียมปฏิบัติสืบมา เพื่อส่งเสริมพระวินัยบัญญัติของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า เพื่อให้โอกาสพุทธศาสนิกชนได้ร่วมแสดงสามีกิจกรรมต่อพระภิกษุผู้ที่จะอยู่ จำนำพรรษาถ้วนไตรมาส เพื่อให้พระภิกษุสามเณรได้มีเทียนไว้จุดบูชาพระรัตนาตรัย สวดมนต์ทำวัตรเช้า – เย็น และพิธีกรรมอื่นๆ ที่ไม่ขัดต่พระวินัยบัญญัติ สร้างความสามัคคีในหมู่พุทธบริษัท เป็นการอนุรักษ์สืบสานประเพณีอันดีงามของขาวอำเภอเวียงสาให้คงอยู่ตลอดไป

      พิธีใส่บาตรเทียนเริ่มโดยภิกษุสงฆ์สามเณร นำการใส่บาตรโดยนำดอกไม้เทียนใส่ลงในบาตรของพระภิกษุสามเณรที่มีวัดอยู่ห่าง ไกล ต้องการที่จะนำเทียนไปจุดบูชาพระ จุดอ่านหนังสือเรียนท่องบทสวดมนต์ที่ตั้งไว้บนผ้าอาบน้ำฝนบนโต๊ะยาว จากนั้นก็จะตามด้วย ตามด้วยศรัทธาญาติโยม หลังจากนั้นก็กลับเข้าโบสถ์รับพรพระ เมื่อเสร็จพิธีพระภิกษุสามเณรก็นำบาตรที่มีดอกไม้เทียนของหอมนำกลับวัดของตน

       พระมหาเกรียงไกร อหิงสโก เจ้าคณะอำเภอเวียงสา วัดบุญยืนพระอารามหลวง กล่าวว่า วัดบุญยืนได้สืบสานประเพณีใส่บาตรเทียนมีแห่งเดียวในจังหวัดน่าน เพื่อเป็นการสืบสานพระศาสนา เป็นการถวายเทียนแก่พระสงฆ์ใช้ในการปฏิบัติศาสนกิจของฤดูการพรรษา เพื่อรักษาประเพณีการทำบุญใส่บาตรเทียนให้คงไว้ เพื่อความสามัคคีในหมู่คณะสงฆ์และพุทธบริษัท พิธีจะเริ่มในตอนเช้าของวันแรม 2 ค่ำต่อจากวันเข้าพรรษา ญาติโยมในอำเภอเวียงสาจัดเตรียมอาหารมาถวายเพลพระ เสร็จแล้วกินอาหารร่วมกัน ในตอนบ่าย พระสงฆ์จากทุกวัดในอำเภอเวียงสาที่เดินทางมาพร้อมกัน พร้อมศรัทธาประชาชน นำเทียนธูป ดอกไม้ใส่ในบาตร หรือผ้าสบงที่ปูรองรับ พระภิกษุสงฆ์สามเณรและศรัทธาประชาชนทยอยใส่บาตรจนเสร็จ จากนั้นก็กลับเข้าพระอุโบสถ ประธานสงฆ์กล่าวสัมโมนียคาถา ให้พรผู้มาร่วมพิธี เสร็จแล้วพระสงฆ์ทุกรูปจะห่อเทียนและดอกไม้ด้วยผ้าสบงที่เตรียมมานำกลับวัด ที่ตั้งของตนเอง เสร็จพิธี พระเณรก็จะนำเทียนกลับวัดของตนไปจุดบูชาพระรัตนตรัยหรือเก็บไว้เป็นของมงคล การใส่บาตรเทียนต้องใช้ผ้าสบงปูรับ การใส่บาตรเทียนกระทำร่วมกันทั้งพระสงฆ์และญาติโยมมีจำนวนมาก บาตรพระใส่ธูปเทียน ดอกไม้ได้จำนวนน้อยทำให้ตกเกลื่อนกลาดไม่งามตา การใช้ผ้าสบงห่อเทียนและดอกไม้สะดวกในการเดินทางของพระสงฆ์ที่อยู่ไกล นับว่าวัดบุญยืนและญาติโยมได้รักษาประเพณีได้อย่างเหนียวแน่น ซึ่งจะหาดูไม่ได้จากที่อื่น สมควรที่จะได้รับการประชาสัมพันธ์ให้นักท่องเที่ยวได้มาเที่ยวชมประเพณี ใส่บาตรเทียนของวัดบุญยืน แห่งเดียวของจังหวัดน่านหรือแห่งเดียวของเมืองไทย ในฤดูเข้าพรรษา

       วัดบุญยืน ขึ้นทะเบียนกรมศิลปากรเป็นโบราณสถาน เป็นพระอารามหลวง ตำบลกลางเวียง อำเภอเวียงสา จังหวัดน่าน เป็นวัดเก่าแก่ สร้างตั้งแต่ พ.ศ.2343 ปีมะเมีย เดือนอ้าย แรม 5 ค่ำ วันพฤหัสบดี ยามเช้า โดย สมเด็จเจ้าฟ้าอัตถวรปัญโญ เจ้าผู้ครองนครน่าน ลำดับองค์ที่ 55 ในสมัยรัตนโกสินทร์ ตอนต้น โดยแต่งตั้งให้หมื่นสรรพช่าง เป็นผู้ควบคุมการก่อสร้าง แบบรูปทรงล้านนา หลังคาซ้อนลดหลั่นกัน ลักษณะม้าต่างแพร ด้านหลังพระอุโบสถก่อสร้างองค์พระเจดีย์ เป็นเวลา 207 ปีมาแล้ว พระอุโบสถ ประกอบด้วยบานประตูไม้แกะสลักลวดลายสามชั้น ภาพพระอินทร์และพระพรหม องค์พระประธานประทับยืน ปางเปิดโลก สูง 8 ศอก สร้างด้วยอิฐถือปูนบนฐานชุกชี และมีบุษบกแท่นธรรมมาศการประดับตกแต่งใช้ปูนปั้นโบราณ (ปูนสะตาย) เมื่อ ปี 2485 และกรมศิลปากรขึ้นทะเบียน โบราณสถาน ปี 2501 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวปละสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์พระบรมราชินีนาถ เสด็จกราบพระประธาน ปี 2538 รับพระราชทานยกฐานะเป็น พระอารามหลวงชั้นตรี ชนิดสามัญ วัดบุญยืนพระอารามหลวง เป็นวัดเก่าแก่ที่นักท่องเที่ยวนิยมมาถ่ายรูปกันมาก ซึ่งชาวอำเภอเวียงสาต่างภาคภูมิใจที่เขามีโบราณสถานที่เก่าแก่ไว้อวดชาวโลก ได้

      นางสาวภัทรอนงค์ ณ เชียงใหม่ ผอ.สำนักงาน ททท.สำนักงานแพร่ กล่าวว่า ประเพณีตักบาตรเทียนวัดบุญยืน อำเภอเวียงสา เป็นประเพณีดั้งเดิมที่ชาวอำเวียงสาได้ช่วยกันอนุรักษ์ไว้ไม่มีการปรุงแต่งใดๆทั้งสิ้น สมควรที่จะอรักษ์รักษาไว้ให้ยั่งยืน ในส่วนของ ททท.เองจะช่วยในเรื่องของการประชาสัมพันธ์ที่ไม่ต้องการให้นักท่องเที่ยวแห่แหนกันมาเที่ยว แต่เป็นการประชาสัมพันธ์เพื่อให้นักท่องเที่ยวเห็นว่า ที่วัดบุญยืน อำเภอเวียงสาแห่งนี้มีประเพณีที่สืบทอดกันมายาวนานอย่างต่อเนื่อง อยากจะให้มาเห็นมาสัมผัสมาเรียนรู้วิถีชีวิตจริงของชาวอำเภอเวียงสา อยากให้นักท่องเที่ยวไม่ได้มาเที่ยวถ่ายรูปแล้วก็กลับไป แต่อยากจะให้นักท่องเที่ยวมาร่วมทำบุญมาเที่ยวด้วยได้บุญด้วย

       นายอำเภอเวียงสา กล่าวว่า ประเพณีตักบาตรเทียน ณ วัดบุญยืน (พระอารามหลวง) ตำบลกลางเวียง อำเภอเวียงสา จังหวัดน่าน ถือเป็นประเพณีสำคัญที่คณะสงฆ์และคณะศรัทธาสาธุชนชาวอำเภอเวียงสา ได้ปฏิบัติสืบทอดกันมาเป็นเวลาช้านานซึ่งมีการจัดเพียงวัดเดียวในจังหวัดน่านที่สืบสานประเพณีนี้อย่างเหนียวแน่น ถึงแม้ว่าสถานการณ์ได้เปลี่ยนไปเข้ายุคสมัยใหม่ มีไฟฟ้าใช้ แต่ชาวบ้านก็มิได้ละทิ้งประเพณีที่สืบทอดมายาวนาน กลับช่วยกันฟื้นฟูสืบทอดให้กับลูกหลานสืบไป โดยรวมปัจจุบันจัดขึ้นยาวนานกว่า 215 ปีแล้ว

Catagory : ภูมิภาค

Tags : น่าน ตักบาตรเทียนหนึ่งเดียวในโลกที่วัดบุญยืน อายุกว่า 215 ปี อ.เวียงสา/จสอ.สันติไฌญ

URL :

Embed :